ജന്തർ മന്തറിലെ പ്രതിഷേധത്തിൽ ഭരണകൂടത്തോട് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാൻ ധൈര്യപ്പെട്ട യുവതലമുറയെ നമ്മൾ കണ്ടു. ഇന്ന് ഉത്തർപ്രദേശിലെ ഫത്തേപൂർ കിഷൻപൂർ സിറ്റിയിലെ സർവോദയ ഇന്റർ കോളേജിന് മുന്നിൽ നൂറുകണക്കിന് വിദ്യാർത്ഥികൾ തെരുവിലിറങ്ങിയപ്പോൾ കണ്ടത് അതിന്റെ മറ്റൊരു മുഖമായിരുന്നു—ഭയത്തെ മറികടന്ന് അവകാശം ആവശ്യപ്പെടുന്ന ഒരു പുതിയ തലമുറയെ.
അവരുടെ ആവശ്യം അസാധാരണമൊന്നുമായിരുന്നില്ല. വൃത്തിയുള്ള ക്ലാസ് മുറികൾ, ഇരിക്കാൻ ഉറപ്പുള്ള ബെഞ്ചുകളും ഡെസ്കുകളും, പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഫാനുകൾ, ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളം, മാന്യമായ ടോയ്ലറ്റുകൾ. ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്ന വിദ്യാഭ്യാസാവകാശത്തിന്റെ ഏറ്റവും അടിസ്ഥാന ഘടകങ്ങൾ മാത്രമാണ് അവർ ആവശ്യപ്പെട്ടത്. നിരവധി തവണ പരാതി നൽകിയിട്ടും അധികാരികൾ അനങ്ങാതിരുന്നപ്പോൾ വിദ്യാർത്ഥികൾ തെരുവ് തിരഞ്ഞെടുത്തു.
ആ പ്രതിഷേധം വെറും മുദ്രാവാക്യങ്ങളിൽ അവസാനിച്ചില്ല. ജില്ലാ വിദ്യാഭ്യാസ ഓഫീസറും പ്രാദേശിക പോലീസും സമരക്കാരുടെ മുന്നിലെത്തി രേഖാമൂലം ഉറപ്പുനൽകി. നാളെയോടെ എല്ലാ ക്ലാസ് മുറികളിലും ആവശ്യമായ ഫാനുകൾ സ്ഥാപിക്കും. വൈദ്യുതി വയറിങ് നവീകരിക്കും. ഒരു മാസത്തിനുള്ളിൽ പുതിയ ഡെസ്കുകളും ബെഞ്ചുകളും എത്തിക്കും. ശുദ്ധജലത്തിനായി ഒരു RO വാട്ടർ കൂളർ സ്ഥാപിക്കും. ഈ ഉറപ്പുകൾ രേഖാമൂലം ലഭിച്ചതിന് ശേഷമാണ് വിദ്യാർത്ഥികൾ സമരം അവസാനിപ്പിച്ചത്.
ഈ സംഭവത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ രാഷ്ട്രീയം മറ്റൊന്നാണ്. അവിടെ വിജയിച്ചത് ഒരു സമരം മാത്രമല്ല; തകർന്നത് ഭയത്തിന്റെ മതിലാണ്. വർഷങ്ങളായി അധികാരത്തോട് ചോദ്യം ചോദിക്കാൻ മടിച്ചിരുന്ന സമൂഹത്തിൽ, അവകാശങ്ങൾ ആവശ്യപ്പെടുന്നത് കുറ്റമല്ലെന്ന് ഒരു തലമുറ പ്രഖ്യാപിക്കുകയാണ്. പ്രതിഷേധത്തെ ദേശവിരുദ്ധതയായി മുദ്രകുത്തുന്ന രാഷ്ട്രീയ അന്തരീക്ഷത്തിനിടയിലും വിദ്യാർത്ഥികൾ പിൻമാറിയില്ല.
ഫത്തേപൂരിലെ ജില്ലാ വിദ്യാഭ്യാസ ഓഫീസർ രാകേഷ് കുമാർ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് നൽകിയ ഉറപ്പ് ഒരു ഭരണനടപടി മാത്രമല്ല; സംഘടിതമായ ജനാധിപത്യ സമ്മർദത്തിന്റെ അംഗീകാരവുമാണ്. അധികാരികൾ സ്വമേധയാ മാറിയതുകൊണ്ടല്ല ഈ തീരുമാനം ഉണ്ടായത്. വിദ്യാർത്ഥികളുടെ ഐക്യവും നിരന്തരമായ സമ്മർദവുമാണ് അതിന് കാരണമായത്.
പന്ത്രണ്ട് വർഷത്തിനിടെ ആദ്യമായി, ഫാസിസ്റ്റ് ഭരണകൂടത്തോടുള്ള ഭയം ഉരുകിത്തുടങ്ങുന്ന നിമിഷങ്ങളാണ് രാജ്യത്തിന്റെ വിവിധ കോണുകളിൽ കാണുന്നത്. ജന്തർ മന്തറിലായാലും ഫത്തേപൂരിലായാലും, ഭാഷയും സംസ്ഥാനവും വ്യത്യസ്തമാണെങ്കിലും സന്ദേശം ഒന്ന് മാത്രം—ജനാധിപത്യത്തിൽ ഭരണം ജനങ്ങളെ ഭയപ്പെടുത്താനല്ല, ജനങ്ങൾക്ക് മറുപടി പറയാനാണ്. ആ സത്യം വീണ്ടും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത് ഇന്ന് തെരുവിലിറങ്ങുന്ന വിദ്യാർത്ഥികളാണ്.
