ചരിത്രം എന്നത് എക്കാലത്തും വിജയികളുടെ മാത്രം കഥയല്ല; അത് പാർശ്വവത്കരിക്കപ്പെട്ട മനുഷ്യരുടെ പ്രതിരോധത്തിന്റെയും അതിജീവനത്തിന്റെയും ജീവിക്കുന്ന സാക്ഷ്യപത്രങ്ങൾ കൂടിയാണ്. ഉമർ ഖാലിദ് രചിച്ച ‘ഫ്രാക്ചേർഡ് കമ്മ്യൂണിറ്റീസ്: ആദിവാസി ഹിസ്റ്ററീസ് ആൻഡ് ദി പൊളിറ്റിക്സ് ഓഫ് പവർ’ (Fractured Communities: Adivasi Histories and the Politics of Power) എന്ന പുസ്തകം ഇത്തരമൊരു തിരുത്തെഴുത്താണ്. ജുഗ്ഗർനോട്ട് ബുക്സ് 2026-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഈ കൃതി, അദ്ദേഹം ജെ.എൻ.യു-വിൽ സമർപ്പിച്ച തന്റെ പ്രശസ്തമായ പി.എച്ച്.ഡി പ്രബന്ധത്തിന്റെ പുസ്തകരൂപമാണ്. കേവലമൊരു ചരിത്ര വായനയല്ല, മറിച്ച് സമകാലിക ഇന്ത്യയുടെ സങ്കീർണ്ണമായ രാഷ്ട്രീയ-സാമൂഹിക യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള ഒരു തുറന്നുനോട്ടമാണ് ഈ കൃതി.
ജാർഖണ്ഡിലെ സിങ്ഭൂം മേഖലയിലെ ആദിവാസി സമൂഹത്തിന്റെ ചരിത്രമാണ് ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രമേയം. ആദിവാസികളെ പുറംലോകവുമായി ബന്ധമില്ലാത്ത ഒറ്റപ്പെട്ട സമൂഹമായി കാണുന്ന പരമ്പരാഗത കൊളോണിയൽ കാഴ്ചപ്പാടുകളെ ഉമർ ഖാലിദ് ഇതിൽ പൊളിച്ചെഴുതുന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടം തങ്ങളുടെ സ്ഥാപിത താൽപര്യങ്ങൾക്കായി ആദിവാസി പ്രദേശങ്ങളിലെ അധികാര ഘടനകളെയും ഭരണരീതികളെയും എങ്ങനെ മാറ്റിമറിച്ചു എന്നും, അതിനെതിരെ തദ്ദേശീയർ നടത്തിയ ഉജ്ജ്വലമായ പ്രതിരോധങ്ങളെയും അവർക്കുണ്ടായ വിട്ടുവീഴ്ചകളെയും പുസ്തകം സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിക്കുന്നുണ്ട്.
ഇതൊരു ചരിത്ര പുസ്തകം മാത്രമല്ല, സമകാലിക ഇന്ത്യയെക്കുറിച്ചുള്ള ഗൗരവതരമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സംവാദം കൂടിയാണ്. വിഭജനം, ഷാ-ബാനോ കേസ്, ഭഗൽപൂർ-ഗുജറാത്ത് വർഗീയ കലാപങ്ങൾ, രാമജന്മഭൂമി പ്രസ്ഥാനം, ഹിന്ദുത്വ രാഷ്ട്രീയം, ഭരണഘടനാ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ഇടപെടലുകൾ തുടങ്ങി ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തെ പിടിച്ചുകുലുക്കിയ വിവിധ ചരിത്ര സംഭവങ്ങളെ ഒറ്റപ്പെട്ടവയായി കാണാതെ, അവ തമ്മിലുള്ള അന്തർലീനമായ ബന്ധം ഈ കൃതി അന്വേഷിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിൽ മതവും രാഷ്ട്രീയവും എങ്ങനെയാണ് വളർന്നതെന്നും അത് സമൂഹത്തിൽ എത്രത്തോളം ആഴത്തിൽ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയെന്നും ഗ്രന്ഥകർത്താവ് വ്യക്തമാക്കുന്നു.
പ്രശസ്ത ചരിത്രകാരൻ രാമചന്ദ്ര ഗുഹയാണ് ഈ പുസ്തകത്തിന് ആമുഖം എഴുതിയിരിക്കുന്നത് എന്നത് ഇതിന്റെ മാറ്റുകൂട്ടുന്നു. അത്യധ്വാനത്തോടെ ഗവേഷണം നടത്തി തയ്യാറാക്കിയ ഈ കൃതിയെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം പറയുന്നത്, “ഞാൻ വായിച്ചിട്ടുള്ളതിൽ വച്ച് ഒരു ഇന്ത്യക്കാരൻ തയ്യാറാക്കിയ ഏറ്റവും മികച്ച ഡോക്ടറൽ പ്രബന്ധങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്” എന്നാണ്. ഉമർ ഖാലിദിനെ കേവലം ഒരു തടവുകാരൻ എന്നതിലുപരി ഗൗരവത്തോടെ ചരിത്രത്തെ സമീപിക്കുന്ന തികഞ്ഞ ഒരു ചരിത്രകാരനായി കൂടി നാം അംഗീകരിക്കണമെന്ന് ഗുഹ ആമുഖത്തിൽ അടിവരയിടുന്നു.
ഈ പുസ്തകത്തെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമാക്കുന്നത് അത് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന രാഷ്ട്രീയ തടവറയുടെ പശ്ചാത്തലമാണ്. 2016-2018 കാലഘട്ടത്തിൽ അതിരൂക്ഷമായ മാധ്യമ വിചാരണകൾക്കും ഭരണകൂട വേട്ടയാടലുകൾക്കും ഇരയായ സമയത്താണ് ഉമർ ഖാലിദ് ഈ ഗവേഷണം പൂർത്തിയാക്കുന്നത്. വിചാരണ പോലുമില്ലാതെ ഡൽഹിയിലെ തീഹാർ ജയിലിൽ വർഷങ്ങളായി തടവിൽ കഴിയുന്ന ഒരു രാഷ്ട്രീയ തടവുകാരന്റെ ചിന്തകളെയും നിരീക്ഷണങ്ങളെയും ഇരുമ്പഴികൾക്കുള്ളിൽ തളച്ചിടാൻ ഭരണകൂടത്തിന് കഴിയില്ല എന്നതിന്റെ ഉജ്ജ്വലമായ അടയാളപ്പെടുത്തലാണ് ഈ പുസ്തകം.
ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയം, ചരിത്രം, മതം, സാമൂഹിക ബന്ധങ്ങൾ എന്നിവയിൽ താൽപര്യമുള്ള ഏതൊരാളും നിർബന്ധമായും വായിച്ചിരിക്കേണ്ട ഒരു കൃതിയാണിത്. രാമചന്ദ്ര ഗുഹ സൂചിപ്പിച്ചതുപോലെ ഒരു വിദ്യാർത്ഥി തയ്യാറാക്കിയ ഏറ്റവും മികച്ച ഗവേഷണ പ്രബന്ധങ്ങളിലൊന്നായി ഇത് കാലത്താൽ അടയാളപ്പെടുത്തപ്പെടും.
