August 11 Tuesday 2026

റീഷ്സ്റ്റാഗ്, ഗോദ്ര: ഏകാധിപത്യത്തിലേക്കുള്ള തീപിടുത്തങ്ങള്‍

ചരിത്രത്തിന്റെ വിധി വൈപരിത്യമെന്നു പറയട്ടെ, ഫെബ്രുവരി 27 എന്ന തീയതി ലോകത്തിന്റെ രണ്ടു ഭാഗങ്ങളില്‍, രണ്ടു വ്യത്യസ്ത കാലഘട്ടങ്ങളില്‍ നടന്ന സമാനമായ രണ്ട് തീപിടുത്തങ്ങളിലൂടെ അധികാര രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ഗതി മാറ്റിവരച്ച ദിവസമാണ്. ജര്‍മ്മനിയിലെ റീഷ്സ്റ്റാഗ് തീപിടുത്തവും (1933), ഇന്ത്യയിലെ ഗോദ്ര തീപിടുത്തവും (2002).
ഈ രണ്ട് സംഭവങ്ങളും അതതു രാജ്യങ്ങളിലെ തീവ്ര വലതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ വളര്‍ച്ചയ്ക്ക് ഇന്ധനമായി.

ശത്രുനിര്‍മാണവും അപരവല്‍ക്കരണവും:
രണ്ട് സംഭവങ്ങളിലും ഒരു ‘പൊതുശത്രുവിനെ’ ഉയര്‍ത്തിക്കാട്ടിയാണ് രാഷ്ട്രീയ ലാഭമുണ്ടാക്കിയത്. ഹിറ്റ്ലര്‍ കമ്യൂണിസ്റ്റുകാരെ രാജ്യദ്രോഹികളായി മുദ്രകുത്തിയപ്പോള്‍, ഗോദ്ര സംഭവത്തിന് പിന്നാലെ ഇന്ത്യയില്‍ ഒരു പ്രത്യേക സമുദായത്തിന് നേരെ വംശീയമായ ധ്രുവീകരണം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു. രണ്ടിടത്തും ഭയം അധികാരമായി മാറി.

ഭരണഘടനാ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ തളര്‍ച്ച:
തീപിടുത്തത്തെത്തുടര്‍ന്ന് ജര്‍മ്മനിയില്‍ പാര്‍ലമെന്റിനെ നോക്കുകുത്തിയാക്കി ഹിറ്റ്ലര്‍ സര്‍വ്വാധിപതിയായി. ഇന്ത്യയില്‍ ഗോദ്രാനന്തര കലാപങ്ങളും തുടര്‍ന്നുണ്ടായ രാഷ്ട്രീയ മാറ്റങ്ങളും മതേതരത്വത്തിന്റെ അടിത്തറയിളക്കി. അന്വേഷണ കമീഷനുകളും കോടതികളും വര്‍ഷങ്ങളോളം നീണ്ട നിയമയുദ്ധങ്ങള്‍ക്ക് സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു. നായക പരിവേഷം
ഒരു വിപത്തില്‍ നിന്ന് രാജ്യത്തെ രക്ഷിക്കാന്‍ തനിക്ക് മാത്രമേ കഴിയൂ എന്ന ‘രക്ഷകന്‍’ ഇമേജ് കെട്ടിപ്പടുക്കാന്‍ ഹിറ്റ്‌ലര്‍ക്കും നരേന്ദ്ര മോദിക്കും ഈ സംഭവങ്ങള്‍ വഴിയൊരുക്കി. പൗരാവകാശങ്ങള്‍ റദ്ദാക്കി ഹിറ്റ്ലര്‍ ‘ഫ്യൂറര്‍’ ആയപ്പോള്‍, ഗോദ്രാനന്തര ഗുജറാത്തില്‍ നരേന്ദ്ര മോദി ‘ഹിന്ദുത്വത്തിന്റെ കാവലാള്‍’ എന്ന പ്രതിച്ഛായയിലൂടെ തന്റെ രാഷ്ട്രീയ അടിത്തറ ഉറപ്പിച്ചു.

അധികാര ഏകീകരണം:
1933 ഫെബ്രുവരി 27-ലെ തീപിടുത്തം നാസി സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തിന് ഔദ്യോഗികമായ തുടക്കമിട്ടു. 2002 ഫെബ്രുവരി 27-ലെ ഗോദ്ര സംഭവം ബിജെപിയെ ഗുജറാത്തില്‍ അജയ്യരാക്കുകയും പത്തുവര്‍ഷത്തിന് ശേഷം നരേന്ദ്ര മോദിയെ ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ അധിപനാക്കുകയും ചെയ്തു. ദുരന്തങ്ങളെ രാഷ്ട്രീയ അവസരങ്ങളാക്കി മാറ്റുന്ന തന്ത്രത്തിന്റെ സമാനമായ രണ്ട് അധ്യായങ്ങളാണ് ഈ രണ്ട് തീപിടുത്തങ്ങളും. ജനാധിപത്യം എങ്ങനെ അപരവല്‍ക്കരണത്തിലൂടെയും വൈകാരിക ധ്രുവീകരണത്തിലൂടെയും സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തിന് വഴിമാറുന്നു എന്നതിന്റെ വലിയ പാഠമാണിത്. ചരിത്രം ഓര്‍മിപ്പിക്കുന്നത്: തീപിടുത്തങ്ങള്‍ കെട്ടിടങ്ങളെയോ കോച്ചുകളെയോ മാത്രമല്ല ചാരമാക്കുന്നത്, മറിച്ച് ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ മതേതര – ജനാധിപത്യ ബോധത്തെ കൂടിയാണ്.

 

Related