കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെക്കുറിച്ച് ലോകം ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചർച്ച ചെയ്യുന്ന വേദികളിലൊന്നായ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ കാലാവസ്ഥാ ഉച്ചകോടി തന്നെ ഇന്ന് സ്വന്തം വിശ്വാസ്യതയുടെ പ്രതിസന്ധിയിലാണ്. തുർക്കിയിലെ അന്റാലിയയിൽ നടക്കുന്ന COP31-ന്റെ കരട് പ്രഖ്യാപനത്തിൽനിന്ന് ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ പൂർണമായി നീക്കം ചെയ്തുവെന്ന വാർത്ത ആഗോള കാലാവസ്ഥാ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ അപകടകരമായൊരു വൈരുധ്യത്തെയാണ് തുറന്നുകാട്ടുന്നത്.
കൽക്കരി, പെട്രോളിയം, പ്രകൃതിവാതകം എന്നിവയുടെ അമിതമായ ഉപയോഗമാണ് ആഗോള താപനത്തിന്റെ പ്രധാന കാരണമെന്ന് ശാസ്ത്രലോകം പതിറ്റാണ്ടുകളായി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. എന്നാൽ ആ പ്രതിസന്ധിയുടെ അടിസ്ഥാന കാരണത്തെക്കുറിച്ച് അന്താരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയത്തിന് വ്യക്തമായൊരു നിലപാട് സ്വീകരിക്കാൻ കഴിയുന്നില്ല. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ ആഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കാൻ ലോകനേതാക്കൾ തയ്യാറാണ്. അതിനെ നേരിടാൻ വിവിധ പദ്ധതികളും സാമ്പത്തിക ലക്ഷ്യങ്ങളും പ്രഖ്യാപിക്കാനും അവർക്ക് മടിയില്ല. പക്ഷേ ആഗോള താപനത്തിന് ഉത്തരവാദികളായ ഫോസിൽ ഇന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ താൽപ്പര്യങ്ങളെ നേരിട്ട് ചോദ്യം ചെയ്യേണ്ടിവരുമ്പോൾ രാഷ്ട്രീയ ഭാഷ പെട്ടെന്ന് മാറുന്നു. COP31-ന്റെ പുതിയ കരട് ഈ മൗനത്തിന്റെ ഏറ്റവും പുതിയ ഉദാഹരണമാണ്.
നവംബർ 19-ന് പുറത്തുവന്ന പുതുക്കിയ കരട് രേഖയിൽ ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളിൽനിന്നുള്ള പരിവർത്തനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടത് ഒരു സാധാരണ വാചകപരിഷ്കാരമായി കാണാനാവില്ല. നേരത്തെയുള്ള കരട് രേഖയിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന പല നിർദേശങ്ങളും പുതിയ രേഖയിൽ ദുർബലപ്പെടുത്തുകയും കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ലക്ഷ്യങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തത ഇല്ലാതാക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. 2023-ലെ ദുബായ് COP28-ൽ ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളിൽനിന്ന് മാറുന്നതിനുള്ള പ്രതിബദ്ധത ആദ്യമായി ഒരു അന്തിമ പ്രഖ്യാപനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. അത് ചരിത്രപരമായൊരു രാഷ്ട്രീയ അംഗീകാരമായിരുന്നു.
ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങൾ ആഗോള താപനത്തിന്റെ പ്രധാന കാരണമാണെന്ന ശാസ്ത്രീയ യാഥാർഥ്യം അന്താരാഷ്ട്ര നയതന്ത്രത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയിൽ ഇടംപിടിച്ചതിന്റെ സൂചനയായിരുന്നു ആ തീരുമാനം. എന്നാൽ ആ പ്രതിബദ്ധതയെ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തി നടപ്പാക്കാനുള്ള നടപടികളിലേക്ക് നീങ്ങുന്നതിനുപകരം ഇന്ന് അതിന്റെ പരാമർശം പോലും കരട് രേഖയിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാകുകയാണ്. കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയുടെ കാരണത്തെ അംഗീകരിക്കുന്നതിൽനിന്ന് അതിനെക്കുറിച്ച് മൗനം പാലിക്കുന്നതിലേക്കുള്ള ഈ പിൻമാറ്റം ആഗോള കാലാവസ്ഥാ ഭരണസംവിധാനത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ദൗർബല്യത്തെയാണ് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
ഈ പ്രതിസന്ധിയുടെ പിന്നിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നത് ശാസ്ത്രീയമായ അറിവിന്റെ അഭാവമല്ല, മറിച്ച് സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങളുടെ ശക്തിയാണ്. ലോകത്തിന്റെ ഊർജ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ ഇപ്പോഴും കൽക്കരി, എണ്ണ, പ്രകൃതിവാതകം എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ചാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. എണ്ണ ഉൽപ്പാദക രാജ്യങ്ങളുടെ വരുമാനം, ഊർജ കമ്പനികളുടെ ലാഭം, ആഗോള നിക്ഷേപ വിപണികൾ, വ്യാവസായിക ഉൽപ്പാദന ശൃംഖലകൾ, രാജ്യങ്ങളുടെ വിദേശനയങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഫോസിൽ ഇന്ധന സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയുമായി ആഴത്തിൽ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഈ സാമ്പത്തിക ഘടനയെ ചോദ്യം ചെയ്യാതെ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിക്ക് പരിഹാരം കണ്ടെത്താനാവില്ല.
എന്നാൽ ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളിൽനിന്നുള്ള പിന്മാറ്റം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ കോർപ്പറേറ്റ്-രാഷ്ട്രീയ താൽപ്പര്യങ്ങളെയാണ് ബാധിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ കാലാവസ്ഥാ ഉച്ചകോടികൾ ശാസ്ത്രീയ ആവശ്യകതയും സാമ്പത്തിക അധികാരവും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷത്തിന്റെ വേദികളായി മാറിയിരിക്കുന്നു. കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകളിൽ കോർപ്പറേറ്റ് സ്വാധീനം എത്രത്തോളം ശക്തമാണെന്ന ചോദ്യം ഇവിടെ പ്രസക്തമാണ്. മലിനീകരണം സൃഷ്ടിക്കുന്ന വ്യവസായങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുകയും അതിന്റെ ആഘാതം നേരിടുന്ന സമൂഹങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ പിന്നിലേക്ക് തള്ളപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്ന സാഹചര്യം കാലാവസ്ഥാ നീതിയുടെ അടിസ്ഥാന തത്വങ്ങൾക്ക് വിരുദ്ധമാണ്.
കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധി പരിഹരിക്കാനുള്ള ആഗോള ശ്രമങ്ങളിൽ പുനരുപയോഗ ഊർജത്തിന്റെ പങ്ക് വർധിപ്പിക്കണമെന്ന ആവശ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. എന്നാൽ വൈദ്യുതീകരണം വർധിപ്പിക്കുക എന്നത് മാത്രം കാലാവസ്ഥാ പരിഹാരമല്ല. വൈദ്യുതി എങ്ങനെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നു എന്നതാണ് നിർണായകം. ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചുള്ള വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദനം തുടരുമ്പോൾ വൈദ്യുതി ഉപഭോഗം വർധിപ്പിക്കുന്നത് മാത്രം കാർബൺ പുറന്തള്ളൽ കുറയ്ക്കില്ല. COP31-ൽ 2035-ഓടെ ആഗോള ഊർജ ആവശ്യത്തിൽ വൈദ്യുതിയുടെ പങ്ക് വർധിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള നിർദേശങ്ങൾ പോലും ദുർബലപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
പുനരുപയോഗ ഊർജത്തിൽനിന്നുള്ള ഉൽപ്പാദനത്തിന് വ്യക്തമായ നിർബന്ധിത വ്യവസ്ഥകളില്ലാതെ വൈദ്യുതീകരണത്തെ കാലാവസ്ഥാ നേട്ടമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നത് മറ്റൊരു നയപരമായ വഞ്ചനയായി മാറാം. ഊർജ പരിവർത്തനം എന്നത് പഴയ ഊർജ സ്രോതസ്സുകൾക്കു പകരം പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. ഊർജ ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെയും വിതരണത്തിന്റെയും ഉടമസ്ഥതയും നിയന്ത്രണവും സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്തവും പുനർനിർവചിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ-സാമ്പത്തിക പരിവർത്തനം കൂടിയാണത്.
ഈ ചർച്ചയിലെ ഏറ്റവും ഗുരുതരമായ പ്രശ്നം കാലാവസ്ഥാ ധനസഹായമാണ്. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന് ഏറ്റവും കുറച്ച് സംഭാവന നൽകിയിട്ടുള്ള ദരിദ്ര രാജ്യങ്ങളാണ് അതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ആഘാതങ്ങൾ നേരിടുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പ് ഉയരൽ, തീരശോഷണം, വരൾച്ച, അതിതീവ്ര മഴ, വെള്ളപ്പൊക്കം, ചുഴലിക്കാറ്റുകൾ, കൃഷിനാശം, ജലക്ഷാമം, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ പ്രതിസന്ധി എന്നിവ അവരുടെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥകളെയും ജനജീവിതത്തെയും തകർക്കുന്നു. എന്നാൽ ഈ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെ നേരിടാൻ ആവശ്യമായ സാമ്പത്തിക വിഭവങ്ങൾ അവർക്കില്ല. വ്യാവസായികവൽക്കരണത്തിലൂടെയും ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളുടെ അമിത ഉപയോഗത്തിലൂടെയും സമ്പത്തും ആഗോള അധികാരവും കെട്ടിപ്പടുത്ത വികസിത രാജ്യങ്ങൾ ചരിത്രപരമായ ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.
കാലാവസ്ഥാ ധനസഹായം ദരിദ്ര രാജ്യങ്ങൾക്ക് നൽകുന്ന ഔദാര്യമല്ല; മറിച്ച് ചരിത്രപരമായ കാർബൺ കടത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ അംഗീകരിക്കേണ്ട ഉത്തരവാദിത്തമാണ്. എന്നാൽ ഈ തത്വം അംഗീകരിക്കുന്നതിൽ സമ്പന്ന രാജ്യങ്ങൾ ഇന്നും വിമുഖത കാണിക്കുന്നു. 2035-ഓടെ പ്രതിവർഷം 300 ബില്യൺ ഡോളർ കാലാവസ്ഥാ ധനസഹായം ലഭ്യമാക്കാമെന്ന പ്രതിബദ്ധത പോലും വികസ്വര രാജ്യങ്ങളുടെ യഥാർഥ ആവശ്യങ്ങളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ അപര്യാപ്തമാണ്. കാലാവസ്ഥാ പ്രത്യാഘാതങ്ങളോട് പൊരുത്തപ്പെടുന്നതിനുള്ള അഡാപ്റ്റേഷൻ ധനസഹായത്തിന്റെ കുറവ് ഈ അസമത്വത്തെ കൂടുതൽ രൂക്ഷമാക്കുന്നു. കാലാവസ്ഥാ പ്രതിരോധത്തിനായി ആവശ്യമായ നൂറുകണക്കിന് ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ആവശ്യകതയ്ക്കു മുന്നിൽ ലഭിക്കുന്ന പൊതുധനസഹായം വളരെ പരിമിതമാണ്. സാമ്പത്തിക ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുക്കാതെ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയുടെ ആഘാതം നേരിടാൻ ദരിദ്ര രാജ്യങ്ങളോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നത് ആഗോള നീതിയുടെ അടിസ്ഥാന സങ്കൽപ്പത്തെ തന്നെ നിഷേധിക്കുന്നതാണ്.
കാലാവസ്ഥാ നീതിയുടെ ഈ പ്രശ്നം ഇന്ത്യയെപ്പോലുള്ള രാജ്യങ്ങൾക്കും കേരളത്തെപ്പോലുള്ള തീരദേശ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും നേരിട്ട് ബാധകമാണ്. കേരളത്തിലെ തീരശോഷണം, കടൽക്ഷോഭം, അതിതീവ്ര മഴ, ഉരുൾപൊട്ടൽ, വെള്ളപ്പൊക്കം, കൃഷിനാശം എന്നിവയെ ഒറ്റപ്പെട്ട പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങളായി മാത്രം കാണാനാവില്ല. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ ദീർഘകാല പ്രത്യാഘാതങ്ങളുമായി അവ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
തീരദേശ മത്സ്യത്തൊഴിലാളികൾ, ചെറുകിട കർഷകർ, ദരിദ്ര കുടുംബങ്ങൾ, പരിസ്ഥിതി ദുർബല പ്രദേശങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്നവർ എന്നിവരാണ് ഈ പ്രതിസന്ധിയുടെ ആഘാതം ഏറ്റവും കൂടുതൽ അനുഭവിക്കുന്നത്. അവരുടെ ജീവിതവും ഉപജീവനവും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള പദ്ധതികൾക്ക് സാമ്പത്തികവും സാങ്കേതികവുമായ പിന്തുണ ആവശ്യമാണ്. എന്നാൽ അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ കാലാവസ്ഥാ ധനസഹായം ഉറപ്പാക്കുന്നതിൽ പരാജയമുണ്ടാകുമ്പോൾ അതിന്റെ ചെലവ് പ്രാദേശിക സർക്കാരുകളുടെയും സാധാരണ ജനങ്ങളുടെയും ചുമലിലേക്ക് മാറ്റപ്പെടുന്നു. കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിക്ക് ഉത്തരവാദികളായ സമ്പന്ന രാജ്യങ്ങളും കോർപ്പറേറ്റുകളും സാമ്പത്തിക നേട്ടം കൈവരിക്കുമ്പോൾ അതിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്ന ജനങ്ങൾ സ്വന്തം നിലനിൽപ്പിനായി പണം കണ്ടെത്തേണ്ടിവരുന്ന അവസ്ഥയാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്.
ഇതിനൊപ്പം കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയുടെ പരിഹാരമായി കാർബൺ ക്രെഡിറ്റുകളും കാർബൺ ഓഫ്സെറ്റ് വിപണികളും സാങ്കേതിക കാർബൺ നീക്കംചെയ്യൽ പദ്ധതികളും ഉയർത്തിക്കാട്ടുന്ന പ്രവണതയും വിമർശനാത്മകമായി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. അന്തരീക്ഷത്തിൽനിന്ന് കാർബൺ നീക്കംചെയ്യുന്ന സാങ്കേതികവിദ്യകൾക്ക് ചില പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളിൽ പ്രയോജനമുണ്ടാകാം. എന്നാൽ ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളുടെ ഉൽപ്പാദനവും ഉപയോഗവും തുടരുന്നതിനുള്ള അനുമതിപത്രമായി അവ മാറാൻ പാടില്ല. മലിനീകരണം സൃഷ്ടിക്കുന്ന കമ്പനികൾ സ്വന്തം പുറന്തള്ളൽ കുറയ്ക്കുന്നതിനു പകരം മറ്റെവിടെയെങ്കിലും കാർബൺ കുറച്ചുവെന്ന അവകാശവാദത്തിലൂടെ ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽനിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുമാറുന്ന സാഹചര്യം കാർബൺ വിപണികളിൽ വളരുന്നുണ്ട്.
പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിന്റെ പേരിൽ രൂപപ്പെടുന്ന ഇത്തരം വിപണികൾ പലപ്പോഴും പുതിയ സാമ്പത്തിക ചൂഷണത്തിനുള്ള വഴികളായി മാറുന്നു. വനങ്ങൾ, കൃഷിഭൂമി, തണ്ണീർത്തടങ്ങൾ, തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങളുടെ പരമ്പരാഗത വിഭവങ്ങൾ എന്നിവയെ കാർബൺ ആസ്തികളായി കണക്കാക്കുമ്പോൾ അവയുടെ സാമൂഹികവും പാരിസ്ഥിതികവുമായ മൂല്യങ്ങൾ വിപണിയുടെ യുക്തിക്ക് കീഴടങ്ങുന്നു. കാർബൺ ക്രെഡിറ്റുകൾ വഴി ലാഭം നേടുന്ന സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ഉത്തരവാദിത്തവും യഥാർഥ പുറന്തള്ളൽ കുറയ്ക്കുന്നതിൽ അവയുടെ പങ്കും കർശനമായി വിലയിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. കാർബൺ വിപണി വളരുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം കാലാവസ്ഥാ നീതി ഉറപ്പാകില്ല.
COP31-ലെ ചർച്ചകളിൽ പനാമ സ്വീകരിച്ച നിലപാടും ഈ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ചർച്ചകളുടെ അന്തിമഫലത്തിൽ തങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നില്ലെങ്കിൽ കരാറിനെ തടയുമെന്ന മുന്നറിയിപ്പ് പനാമയുടെ പരിസ്ഥിതി മന്ത്രി മുന്നോട്ടുവച്ചത് വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ വളരുന്ന അസംതൃപ്തിയുടെ പ്രതിഫലനമാണ്. ലോകത്തിലെ ചെറുരാജ്യങ്ങൾ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയെ നേരിടുന്നത് നിലനിൽപ്പിന്റെ പ്രശ്നമായാണ്. സമുദ്രനിരപ്പ് ഉയരുമ്പോൾ അവരുടെ ഭൂമിയും ജനവാസകേന്ദ്രങ്ങളും നഷ്ടപ്പെടുന്നു.
വരൾച്ചയും വെള്ളപ്പൊക്കവും അവരുടെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയെയും സാമ്പത്തിക അടിത്തറയെയും തകർക്കുന്നു. എന്നാൽ ആഗോള ചർച്ചകളിൽ അവരുടെ ശബ്ദത്തിന് ലഭിക്കുന്ന പ്രാധാന്യം പരിമിതമാണ്. പൊതുസമ്മതത്തിലൂടെ തീരുമാനമെടുക്കുന്ന ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സംവിധാനത്തിൽ എല്ലാ രാജ്യങ്ങൾക്കും തുല്യമായ രാഷ്ട്രീയ അംഗീകാരം സിദ്ധാന്തത്തിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും സാമ്പത്തികവും നയതന്ത്രപരവുമായ അധികാരത്തിന്റെ അസമത്വം ചർച്ചകളുടെ ഫലത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. ശക്തരായ രാജ്യങ്ങളുടെ താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുമ്പോൾ ദുർബല രാജ്യങ്ങൾക്ക് തങ്ങളുടെ നിലനിൽപ്പിനുവേണ്ടി പോലും പോരാടേണ്ടിവരുന്നു.
കാലാവസ്ഥാ ഉച്ചകോടികളുടെ അടിസ്ഥാനപരമായ പരിമിതി ഇതാണ്. ലോകത്തിലെ ഏകദേശം ഇരുനൂറോളം രാജ്യങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങളും ഊർജ ആവശ്യങ്ങളും രാഷ്ട്രീയ മുൻഗണനകളുമായി ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു. എന്നാൽ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം രാജ്യങ്ങളുടെ അതിർത്തികൾ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല. ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ കാർബൺ പുറന്തള്ളൽ മറ്റൊരു രാജ്യത്തിന്റെ തീരപ്രദേശത്തെ ബാധിക്കുന്നു.
ഒരു പ്രദേശത്തെ വനനശീകരണം ആഗോള കാലാവസ്ഥാ വ്യവസ്ഥയെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ വ്യാവസായിക വികസന മാതൃക മറ്റൊരു രാജ്യത്തെ കർഷകന്റെ ഉപജീവനത്തെ ബാധിക്കുന്നു. ഈ പരസ്പരബന്ധിതമായ പ്രതിസന്ധിയെ പരിഹരിക്കാൻ ആവശ്യമായ ആഗോള സഹകരണം രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിനു പകരം രാജ്യങ്ങൾ സ്വന്തം സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള വേദികളായി കാലാവസ്ഥാ ചർച്ചകൾ ചുരുങ്ങുമ്പോൾ അന്തിമ പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ ദുർബലമാകുന്നു. കാലാവസ്ഥാ സമ്മേളനങ്ങൾ ഓരോ വർഷവും പുതിയ വാഗ്ദാനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴും അവ നടപ്പാക്കാനുള്ള രാഷ്ട്രീയ ഉത്തരവാദിത്തം പലപ്പോഴും അപ്രത്യക്ഷമാകുന്നു.
കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ ആഘാതം ഏറ്റവും കൂടുതൽ അനുഭവിക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് ഈ നയതന്ത്ര പരാജയങ്ങളുടെ വില വളരെ വലുതാണ്. കടൽ കയറുന്ന തീരദേശ ഗ്രാമങ്ങളിൽനിന്ന് വീടുവിട്ടുപോകേണ്ടിവരുന്ന കുടുംബങ്ങൾക്കും വരൾച്ചയിൽ കൃഷി നഷ്ടപ്പെടുന്ന കർഷകർക്കും വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ ഉപജീവനം തകരുന്ന തൊഴിലാളികൾക്കും കാലാവസ്ഥാ ഉച്ചകോടികളുടെ മനോഹരമായ പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ കൊണ്ട് പ്രയോജനമില്ല. അവർക്ക് വേണ്ടത് സുരക്ഷിതമായ ജീവിതവും ഉപജീവനവും കുടിവെള്ളവും ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയും നഷ്ടപ്പെട്ട ഭൂമിയും ആവാസവ്യവസ്ഥയും വീണ്ടെടുക്കാനുള്ള യഥാർഥ സഹായവുമാണ്. കാലാവസ്ഥാ നീതി എന്നത് പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിന്റെ മാത്രം പ്രശ്നമല്ല. അത് സാമ്പത്തിക നീതിയുടെയും സാമൂഹിക നീതിയുടെയും മനുഷ്യാവകാശങ്ങളുടെയും പ്രശ്നമാണ്. ഫോസിൽ ഇന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ ലാഭത്തിനുവേണ്ടി പരിസ്ഥിതിയുടെ ചെലവ് ദരിദ്ര സമൂഹങ്ങളുടെ മേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കുന്ന സാമ്പത്തിക മാതൃകയെ ചോദ്യം ചെയ്യാതെ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിക്ക് പരിഹാരം കണ്ടെത്താനാവില്ല.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ COP31-നെ വിലയിരുത്തേണ്ടത് അതിന്റെ പ്രഖ്യാപനങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിലൂടെയല്ല, ഫോസിൽ ഇന്ധന വ്യവസായത്തിന്റെ അധികാരത്തെ എത്രത്തോളം നിയന്ത്രിക്കാൻ അതിന് കഴിഞ്ഞു എന്നതിലൂടെയാണ്. മലിനീകരണം സൃഷ്ടിക്കുന്ന കോർപ്പറേറ്റുകൾക്ക് ഉത്തരവാദിത്തം നിർണയിക്കാനും ചരിത്രപരമായ കാർബൺ കടത്തിന് സമ്പന്ന രാജ്യങ്ങളെ ഉത്തരവാദികളാക്കാനും വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾക്ക് ആവശ്യമായ ധനസഹായം ഉറപ്പാക്കാനും കഴിയുന്നില്ലെങ്കിൽ കാലാവസ്ഥാ സമ്മേളനങ്ങൾ വെറും നയതന്ത്ര ചടങ്ങുകളായി ചുരുങ്ങും. 1.5 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് താപനിലാ ലക്ഷ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ ആവർത്തിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം ഭൂമിയുടെ ഭാവി സുരക്ഷിതമാകില്ല. അതിനനുസരിച്ചുള്ള ഫോസിൽ ഇന്ധന നിയന്ത്രണവും പുനരുപയോഗ ഊർജ നിക്ഷേപവും ധനസഹായവും സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്തവും ഉറപ്പാക്കണം.
കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയുടെ കാരണത്തെ മറച്ചുവെച്ച് അതിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെ മാത്രം നിയന്ത്രിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് രോഗത്തിന്റെ ഉറവിടം സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് രോഗലക്ഷണങ്ങളെ ചികിത്സിക്കുന്നതിനു തുല്യമാണ്. ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളുടെ പേര് പോലും പറയാൻ ഭയപ്പെടുന്ന ഒരു കാലാവസ്ഥാ ഉച്ചകോടിക്ക് മനുഷ്യരാശിയുടെ ഭാവിയെക്കുറിച്ച് എന്ത് തീരുമാനമെടുക്കാനാകും? ഭൂമിയുടെ നിലനിൽപ്പിനെക്കാൾ കോർപ്പറേറ്റ് ലാഭത്തിന് മുൻഗണന നൽകുന്ന ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തിന് മുന്നിൽ കാലാവസ്ഥാ നീതിയുടെ ആവശ്യം കൂടുതൽ ശക്തമായി ഉയരേണ്ടതുണ്ട്. COP31 ഒരു പ്രേതസമ്മേളനമായി മാറുമെന്ന മുന്നറിയിപ്പ് അതുകൊണ്ട് ഒരു രാഷ്ട്രീയ രൂപകം മാത്രമല്ല; സ്വന്തം പ്രഖ്യാപനങ്ങളോടുപോലും നീതി പുലർത്താൻ കഴിയാത്ത ആഗോള കാലാവസ്ഥാ ഭരണസംവിധാനത്തിന്റെ പരാജയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഗൗരവമായ മുന്നറിയിപ്പാണ്.
